Aanbesteden: 'Liever betere inkopers dan meer regels'

Met een kritische beschouwing over de nieuwe aanbestedingswet opende advocaat Frederik van Nouhuys het recent gehouden seminar van Ahrend. Het is niet effectief om het systeem van aanbesteden twee keer in korte tijd aan te passen, stelde hij. En met meer regels krijg je nog geen betere inkoop.

De nieuwe aanbestedingswet ligt op dit moment bij de Eerste Kamer en zal naar verwachting ingaan in 2013. Van Nouhuys: 'Daarnaast komt er een Europese richtlijn aan, die zo'n anderhalf jaar later ingaat. Dat betekent dat alle betrokkenen binnen korte tijd twee keer hun administraties moeten omgooien. Dat is niet effectief. Bovendien gaan met zulke ingrijpende aanpassingen makkelijk zaken mis.'

Drempel voor mkb
Ook verwacht Van Nouhuys niet dat de nieuwe wet de inkoop van de overheid zal verbeteren. Eén doel is om de drempel voor het mkb te verlagen. 'Met dat streven is niets mis. Maar in de nieuwe wet staan vooral nog meer regels en daarmee bereik je dat doel niet. Een nieuw gebod is bijvoorbeeld dat je niet teveel bij elkaar mag aanbesteden. Mkb-bedrijven kunnen dus bezwaar maken als naar hun mening onnodig opdrachten worden geclusterd. Maar een kort geding om dat vooraf recht te trekken kost veel geld en is niet goed voor de verstandhouding met de aanbestedende partij. Het levert bovendien niet meer op dan een kans om mee te dingen.'

De nieuwe wet is hiervoor helemaal niet nodig, aldus Van Nouhuys. 'Als je je wilt richten op het mkb, dan kan dit nu al door je aanbestedingsstukken in hun richting te schrijven. We zijn dus meer gebaat bij betere inkopers. Als zij hun vak niet verstaan, verbeter je dat niet met nieuwe wetgeving.'

Geschillen voorkomen
Het aantal juridische geschillen over de kwaliteit van aanbestedingsstukken zal door de striktere normen in de nieuwe wet eerder toe- dan afnemen, stelt Van Nouhuys. Om geschillen te voorkomen, benadrukt hij het belang van een goede voorbereiding: 'Vaak worden stukken al uitgebracht als zaken nog onduidelijk zijn en dat wordt gerepareerd onder druk van de lopende aanbesteding. Dat is vragen om problemen.'

Ook een goede motivatie van de uitslag helpt: 'Vaak is dat een ondergeschoven kindje. De meedingende partijen moeten binnen twee weken een procedure aanspannen als ze het er niet mee eens zijn. Dat is te kort om de uitslag goed te bestuderen, vandaar dat teleurgestelde inschrijvers soms voor de zekerheid maar vast een advocaat inschakelen.' Overigens hoeven ook niet alle geschillen de wereld uit: 'Zo'n aanbesteding is nu eenmaal een concurrentieslag met een bepaalde uitslag. Dat mag je laten toetsen, dat hoort er af en toe bij.'