Winkelwagen
Longread | Van lineair naar circulair: transitietips voor bedrijven
Bedrijven en overheden zoeken naar manieren om te verduurzamen en hun impact op het milieu te verminderen. Maar hoe maak je de transitie van lineair naar circulair denken en werken? Vanuit onze ervaringen met circulair ontwerpen, een duurzaam productieproces en circulaire dienstverlening delen we zeven transitietips. Uitdagingen zijn er ook. Dionne Ewen, manager Sustainability & ESG, vertelt waar Ahrend in de praktijk tegenaan liep.
In het kort: de lineaire economie
De lineaire economie staat voor de traditionele manier van produceren en consumeren. Ook wel het ‘take-make-waste’-model genoemd:
- Take: grondstoffen worden uit de natuur gehaald.
- Make: van deze grondstoffen worden producten gemaakt.
- Waste: na gebruik worden producten vaak weggegooid, verbrand of belanden ze op de afvalberg.
Dit model heeft decennialang prima gefunctioneerd, maar kent grote nadelen. Grondstoffen zijn eindig en afval en vervuiling nemen toe. Bovendien leidt lineair denken en werken vaak tot verspilling van waardevolle materialen en energie.
De circulaire economie
Een circulaire economie draait juist om het zo lang mogelijk hergebruiken en behouden van grondstoffen en producten. Door ze in kringlopen te houden, behoud je de waarde van materialen en minimaliseer je afval. Belangrijke principes zijn:
- Natuurlijke systemen herstellen door minder materialen en duurzame grondstoffen te gebruiken.
- Producten zo ontwerpen dat ze makkelijk gerepareerd of gerecycled kunnen worden.
- Producten en materialen in gebruik houden via hergebruiken, repareren, opknappen en recyclen.
Waarom nu de stap maken naar circulair?
Klimaatverandering, uitputting van grondstoffen en groeiende afvalstromen dwingen bedrijven om verantwoordelijkheid te nemen. Tegelijkertijd zien we dat consumenten, investeerders en overheden steeds hogere eisen stellen aan hoe bedrijven met het klimaat omgaan. Door nu te investeren in circulariteit, bouw je aan duurzame groei en succes. Het is een strategische kans om innovatie te stimuleren, medewerkers te inspireren en klantloyaliteit te vergroten. Bovendien draag je bij aan een beter milieu en aan de maatschappij – een verantwoordelijkheid die steeds zwaarder telt.
Zeven transitietips
Hoe investeer je in circulariteit? Een nieuwe manier van denken en organiseren invoeren kost tijd en aandacht. Onze suggesties:
Begin met bewustwording en visie
Begin bij de juiste mindset. Betrek medewerkers, management en stakeholders bij het ontwikkelen van een visie op circulariteit. Laat zien waarom circulair denken en werken belangrijk is – niet alleen voor het milieu, ook voor het bedrijf en de maatschappij.
Analyseer de huidige situatie
Breng in kaart hoe je organisatie nu met grondstoffen, productie, gebruik en afval omgaat. Waar zitten de grootste verspilling en milieubelasting? Waar liggen kansen voor verbetering?
Ontwerp of koop in: circulaire producten en diensten
Stimuleer een circulair ontwerp van producten: modulair, makkelijk te repareren, met duurzame en recyclebare materialen. Of koop circulaire producten en diensten in. Denk ook aan nieuwe businessmodellen zoals ‘product as a service’, waarbij klanten producten huren of leasen in plaats van kopen.
Organiseer de keten circulair
Werk samen met leveranciers, klanten en partners die ook streven naar circulariteit en duurzaamheid en maak onderling afspraken. Zet in op ketensamenwerking om producten of materialen terug te nemen, te refurbishen of te recyclen.
Meet, rapporteer, verbeter en certificeer
Gebruik concrete KPI’s om circulaire doelen te monitoren, zoals materiaalgebruik, CO2-uitstoot, afvalreductie en hergebruik. Stel duidelijke doelen en evalueer regelmatig om de circulaire prestaties te verbeteren. Ga in gesprek met leveranciers over de mogelijkheden en ontwikkelingen en test samen uit.
Investeer in kennis en innovatie
Verdiep je in circulair inkopen en formuleer uitdagende en haalbare eisen voor leveranciers. Investeer in R&D en stimuleer een cultuur van innovatie en experimenteren binnen je bedrijf.
Borg circulariteit in je bedrijfscultuur
Zorg ervoor dat circulariteit onderdeel wordt van de dagelijkse praktijk en besluitvorming. Laat zien wat er al mogelijk is en wat het bedrijf al doet op het gebied van circulariteit. Betrek medewerkers, vraag hen bijvoorbeeld mee te denken over circulaire acties. En communiceer erover op kantoor (geef bijvoorbeeld informatie over het hergebruik van meubilair).
Circulaire resultaten én uitdagingen
In alles wat Ahrend doet, streven we ernaar om meubels zo lang mogelijk in gebruik te houden. Dat levert succesvoorbeelden op maar ook uitdagingen. Dionne Ewen, manager Sustainability & ESG bij Ahrend, vertelt er meer over.
Gerecyclede en duurzame materialen
Dionne: ‘We integreren steeds meer gerecyclede materialen in onze meubels, denk aan kunststof, staal, aluminium en textiel. Zo verlagen we de milieu-impact zonder in te leveren op comfort of design. Een uitdaging is de beschikbaarheid van gerecyclede materialen. Ook zien we bij gerecyclede kunststoffen dat de kwaliteit erg kan variëren. Onze focus ligt op waar we zélf invloed op hebben. Zo ontwikkelen we nu gesloten kringlopen voor ons eigen productieafval, van textiel en hout tot kunststof.’
Duurzame productie en logistiek
Dionne: ‘De Ahrend productielocaties voldoen aan hoge milieunormen. Energie-efficiëntie, afvalreductie en verantwoord watergebruik staan centraal. Om de ecologische voetafdruk te beperken, stimuleren we het gebruik van duurzame verpakkingen en optimale transportroutes. We elektrificeren onze trucks in de Benelux. Uitdaging hierbij: de investeringskosten voor nieuwe trucks zijn hoog en ze kunnen helaas niet overal worden opgeladen.’
De Circulaire Hub
In de Circulaire Hub van Ahrend in Veghel worden gebruikte meubels volledig gedemonteerd, gerepareerd, gereinigd en waar nodig vernieuwd. Producten krijgen een tweede leven, inclusief garantie en certificering. Dionne: ‘Bij de start was onze grote vraag: is hier business voor? En hoe maken we dit rendabel? Van bepaalde meubelstukken komen er veel retour, van andere maar een paar. Ook uitdagend was het refurbishen van meubilair van andere leveranciers. Om te ontdekken, leren en snelheid te krijgen, hebben we de Circulaire Hub bewust helemaal losgetrokken van onze productielocaties. Zodat je niet beperkt wordt door de lopende processen daar. Waar we voorheen zo’n 5.000 producten per jaar revitaliseerden, waren dat er in het eerste jaar van de Circulaire Hub al 70.000. We schalen nu verder op.’
Value Hill-model
Ahrend werkt volgens het Value Hill-model, met een focus op het verlengen van de levensduur van producten via onderhoud, refurbishing en hergebruik. Grondstoffen wroden efficiënt ingezet en de CO2-uitstoot blijft zo laag mogelijk. Aan het eind van hun gebruik dienen meubels weer als grondstof voor nieuwe producten. Dionne: ‘Het Value Hill-model helpt ons om circulariteit goed uit te leggen aan klanten, want het is méér dan recyclen. Circulair werken betekent een verandering: je richt je productie anders in, er komt nieuwe dienstverlening bij, Sales voert andere gesprekken. Je hele bedrijfsvoering wordt anders.’
Furniture as a Service (FaaS)
Dionne: ‘We bieden klanten de mogelijkheid om meubels te leasen in plaats van te kopen. Met het FaaS-model blijven meubels eigendom van Ahrend. Na gebruik nemen we ze terug en zorgen we voor onderhoud en hergebruik. Dit maakt het voor klanten makkelijker om circulair in te richten. Uitdaging voor ons is dat we in een aanbestedingsmarkt werken, waarin het vaak gaat over koop in plaats van lease. Ook vraagt FaaS een bepaalde mindset van klanten.’
Ahrend 230 bureaustoel
Vijftien jaar geleden was de Ahrend 230 bureaustoel het eerste cradle-to-cradle gecertificeerde product en daar zijn we nog steeds trots op. De stoel is modulair en we produceren hem met duurzame materialen. We krijgen deze bureaustoelen vaak retour in de Circulaire Hub; door het goede ontwerp zijn ze eenvoudig te revitaliseren.
Wat zijn de volgende stappen?
Ahrend rolt de circulaire propositie nu internationaal uit. Daarnaast willen we vaker de milieubelasting méten, zodat we transparanter kunnen communiceren over circulariteit en de opbrengsten daarvan. Dionne adviseert: ‘Elk bedrijf kan bijdragen aan een circulaire toekomst. Begin vandaag nog met kleine veranderingen, durf te experimenteren en maak circulariteit onderdeel van je strategie.’
